Er wordt een campagne voorbereid tegen fraude met identiteitsbewijzen. De campagne moet  jongeren tussen de 16 en 25 jaar en hun ouders bewust maken van de gevolgen van deze fraude. De Rijksdienst voor Identiteitsgegevens (RvIG) ontwikkelt de campagne in samenwerking met het cluster Communicatie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de Dienst Publiek en Communicatie van het ministerie van Algemene Zaken.

Alcohol kopen en uitgaan

Jongeren frauderen in toenemende mate met Nederlandse reisdocumenten (paspoorten en identiteitskaarten). De aanleiding hiervoor is vooral dat in 2014 de leeftijdsgrens waarop jongeren alcohol mogen kopen is verlegd van 16 jaar naar 18 jaar. Ook lenen jongeren een ID van een ander om bijvoorbeeld binnen te komen bij uitgaansgelegenheden die voor toegang een leeftijdsgrens hanteren van 18 jaar. Zij plegen dan identiteitsfraude.

Mogelijke gevolgen ID-fraude

Jongeren riskeren een strafrechtelijke maatregel als een HALT-straf of een boete. Los daarvan kan ID-fraude leiden tot een bestuurlijke maatregel als opname in het Register paspoortsignaleringen (RPS). Het gevolg van opname in het RPS is dat de jongere enkele jaren niet over een paspoort kan beschikken. Hierdoor kan hij of zij enige tijd geen verre reizen maken. Dit geldt voor zowel de minderjarige die een reisdocument leent als voor de meerderjarige die het document uitleent.

Jongeren en ouders zijn zich hier niet van bewust, de RPS maatregel is onbekend. Helaas wordt deze RPS-maatregel steeds vaker opgelegd. Daar schrikken vooral ouders van. Het leidt tot vragen van de betrokkenen en hun ouders gericht aan RvIG, als beheerder van het RPS. De ouders benaderen ook steeds vaker de media. RvIG heeft al eens een toelichting gegeven op het onderwerp in onder andere de televisieprogramma’s Radar en Kassa.

Vertrouwen in Nederlandse reisdocumenten

Met de campagne willen we niet alleen jongeren bewust maken van de gevolgen van ID-fraude. Ook willen we benadrukken dat het Nederlandse paspoort en de identiteitskaart documenten zijn waar een groot vertrouwen en waarde aan wordt gehecht. Niet alleen in Nederland, maar ook daarbuiten. De betrouwbaarheid van onze documenten kan in de verdrukking komen door de  schijnbaar onschuldige handeling van het even (uit)lenen.

In de media

Ook de Ombudsman wordt benaderd en heeft zich over de kwestie uitgesproken in de media en een column hierover geschreven. De noodzaak is dus groot om jongeren (en ouders) over de gevolgen van deze vorm van ID-fraude te informeren. De NOS besteedde op 10 mei 2019 ook aandacht aan deze vorm van fraude.

Kanalen en middelen campagne

Een PR-bureau ontwikkelt posters, internetbanners en dergelijke. De campagne wordt voornamelijk via social media ingezet en met hulp van ‘infuencers’. Ook wordt een interactieve YouTube-film gemaakt, waarbij de kijker zelf de verhaallijn bepaalt. Na elke korte video (van 25 seconden) krijg je als kijker een keuze voorgelegd in de vorm van 2 aanklikbare opties die elk doorlinken naar de volgende, korte video.

Verder zijn wij voor verschillende betrokken partijen als gemeenten, politie, horeca, NIX18, etc. bezig met de ontwikkeling van een toolkit met diverse materialen (posters, flyers, internetbanners) die zij kunnen gebruiken, naar eigen inzicht en behoefte via de diverse gemeentelijke kanalen.

Onderzoek uitgevoerd onder de doelgroep

In april 2019 zijn mogelijke campagneslogans en fotomateriaal getest onder een groep jongeren. Hiermee hebben we inzicht gekregen in hoeverre de jongeren de kernboodschap van de campagne over ID-fraude begrijpen en in hoeverre deze bijdraagt aan de bewustwording van risico’s die jongeren kunnen lopen. Met de resultaten van dit onderzoek wordt de campagne nu verder inhoudelijk uitgewerkt.

Planning

In de zomerperiode zien we vaak een toename van het aantal jongeren dat met een vervalst of geleend identiteitsbewijs wil uitgaan. Dit heeft te maken met het festivalseizoen en de afloop van de eindexamens. Daarom streven we ernaar om in de zomer van 2019 met de campagne te komen.